Từ những lần tranh cãi giữa hai nhà hàng, Nguyễn Văn Thắng, thường được gọi là Thắng “Ật”, trở thành bị can trong vụ án gây rối trật tự công cộng tại Ninh Bình.

Ngày 11/10, Công an tỉnh Ninh Bình cho biết Cơ quan Cảnh sát điều tra đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can và bắt tạm giam Thắng để phục vụ điều tra. Người này sinh năm 1989, trú phường Tây Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình; trước đó đã bị tạm giữ vào tối 10/10.

Khoảng hai năm trước, Thắng từng làm nhân viên phục vụ tại nhà hàng Cường dê, thuộc phường Tây Hoa Lư, trong giai đoạn 2018–2020. Sau khi nghỉ việc, Thắng mở một nhà hàng thịt dê riêng, cách nơi làm cũ khoảng 100m.

Theo đại diện nhà hàng Cường dê trao đổi với VietNamNet, mâu thuẫn giữa hai bên đã xuất hiện từ trước. Những lần tranh cãi, va chạm trước ngày 28/9 phần lớn dừng lại ở lời qua tiếng lại.

Thắng thường xuyên đăng video và phát trực tiếp trên mạng xã hội. Những buổi livestream xoay quanh mâu thuẫn với nhà hàng cũ khiến tên gọi Thắng “Ật” được nhiều người chú ý trong những ngày gần đây.

Ngày 28/9, Thắng đến trước nhà hàng Cường dê, dùng điện thoại phát trực tiếp. Cuộc gặp trở nên căng thẳng khi Thắng lời qua tiếng lại và có những lời lẽ khiêu khích ông Dương Văn Hưng, 64 tuổi, nhân viên lâu năm của nhà hàng.

Một đoạn clip lan truyền trên mạng ghi lại cảnh ông Hưng cầm ống nứa dạng điếu cày đuổi đánh Thắng. Người này bỏ chạy và kêu cứu.

Những ngày sau đó, Thắng nhiều lần tìm gặp ông Hưng để xin lỗi, đồng thời tiếp tục phát trực tiếp các cuộc gặp trên Facebook cá nhân. Đến tối 10/10, Thắng bị tạm giữ; ngày hôm sau, cơ quan điều tra tiến hành các thủ tục khởi tố và bắt tạm giam để điều tra về hành vi gây rối trật tự công cộng.

Khi một cuộc tranh cãi tác động đến những người xung quanh

Vụ việc đặt ra câu hỏi về ranh giới giữa mâu thuẫn cá nhân và hành vi ảnh hưởng đến trật tự công cộng. Luật sư Nguyễn Thanh Hải, Giám đốc Công ty Luật TNHH An Hoàng Gia, thuộc Đoàn Luật sư TP Hà Nội, cho rằng cần xem xét toàn bộ diễn biến thay vì chỉ nhìn vào lúc hai bên xảy ra xô xát.

“Một cuộc tranh cãi có thể vẫn là mâu thuẫn riêng giữa các cá nhân. Nhưng khi việc chửi bới, khiêu khích khiến khách hàng hoang mang, nhân viên phải ngừng việc, người dân tụ tập, hoạt động kinh doanh hoặc trật tự khu vực bị ảnh hưởng thì sự việc đã tác động đến cả những người không liên quan”, luật sư Hải phân tích.

Theo luật sư, Điều 318 Bộ luật Hình sự quy định về tội gây rối trật tự công cộng. Cơ quan chức năng cần xác định đầy đủ các điều kiện pháp lý trước khi xem xét trách nhiệm hình sự; việc lớn tiếng không tự động đồng nghĩa với phạm tội.

Livestream cũng cần được đặt trong bối cảnh cụ thể. Việc ghi hình để lưu giữ chứng cứ khác với việc chủ động gây chuyện rồi phát tán phản ứng của người khác; nội dung, lời nói và hành động tại hiện trường cần được xem xét cùng nhau. Lượng người xem không tự quyết định một người có phạm tội hay không.

Với ông Hưng, luật sư cho rằng cần làm rõ diễn biến trước khi ông cầm ống nứa đuổi đánh Thắng, tình trạng thương tích nếu có và mức độ tổn thương cơ thể. Điều 134 Bộ luật Hình sự quy định một số trường hợp tỷ lệ tổn thương cơ thể dưới 11% vẫn có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự.

Cơ quan chức năng cũng cần đánh giá liệu hành vi có xảy ra trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh do hành vi trái pháp luật nghiêm trọng của người bị đánh hay không. Trường hợp này được quy định tại Điều 135 Bộ luật Hình sự.

“Kích động mạnh không đồng nghĩa với tức giận”, luật sư Hải nói. Mức độ xúc phạm, việc hành vi kéo dài hay lặp lại, diễn biến tâm lý và khả năng tự chủ đều là những yếu tố cần xem xét. Nếu không đủ căn cứ xác định trạng thái kích động mạnh, hoàn cảnh bị kích động bởi hành vi trái pháp luật của nạn nhân vẫn có thể được xem xét theo quy định về tình tiết giảm nhẹ.

Ngoài ra, nếu có dấu hiệu xúc phạm nghiêm trọng danh dự, nhân phẩm của người khác, cơ quan chức năng có thể xem xét Điều 155 Bộ luật Hình sự về tội làm nhục người khác. Việc sử dụng mạng xã hội để thực hiện hành vi này cũng được quy định là một tình tiết định khung.

Theo luật sư, không có mốc thời gian cố định để xác định hành vi đuổi đánh cấu thành tội gây rối trật tự công cộng. Thời gian, phạm vi, việc có dừng lại khi được can ngăn hay không và mức độ ảnh hưởng đến cộng đồng đều cần được đánh giá.

Bị xúc phạm không có nghĩa là được quyền dùng bạo lực để đáp trả. Trách nhiệm của từng người phải được xác định trên cơ sở chứng cứ đã kiểm chứng và toàn bộ diễn biến vụ việc.

Bùi Hà (tổng hợp) 

Từ Khóa: