Tại Lào, T&T Group phát triển chuỗi điện gió Savan 1 và Savan 2, bổ sung nguồn năng lượng tái tạo cho Việt Nam với tổng công suất dự kiến gần 1 GW.

Savan 1 đã vận hành giai đoạn 1 từ cuối năm 2025 tại tỉnh Savannakhet, còn Savan 2 dự kiến phát điện thương mại chậm nhất vào cuối năm 2028. Khi hoàn thành, hai dự án sẽ góp phần đa dạng hóa nguồn cung, hỗ trợ mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng trong giai đoạn kinh tế Việt Nam hướng tới tăng trưởng hai con số.

Nhu cầu tiêu thụ điện của Việt Nam được dự báo tăng 10,5–12,9% mỗi năm trong giai đoạn 2026–2030 theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh. Áp lực cung ứng đã thể hiện trong đợt nắng nóng cuối tháng 6/2026, khi công suất cực đại của hệ thống điện quốc gia đạt khoảng 58.500 MW.

Đến năm 2030, điện thương phẩm dự kiến đạt 500,4–557,8 tỷ kWh, trong khi công suất cực đại có thể lên 89.655–99.934 MW. Những con số này đặt ra yêu cầu phát triển nguồn điện và lưới truyền tải đồng bộ, đáp ứng nhu cầu sản xuất, kinh doanh và sinh hoạt.

Việc nhập khẩu điện từ Lào được xác định là một hướng bổ sung nguồn cung. Quy hoạch điện VIII điều chỉnh đặt mục tiêu nhập khẩu khoảng 9.360–12.100 MW vào năm 2030, đồng thời định hướng tăng tối đa khả năng tiếp nhận điện từ nước láng giềng.

Trong chuyến thăm chính thức Lào của Thủ tướng Việt Nam Lê Minh Hưng hồi đầu tháng 10/2026, dự án Savan 2 của T&T Group nằm trong nhóm hợp tác năng lượng được thúc đẩy. Dự án có công suất 495 MW, tổng vốn đầu tư khoảng 768 triệu USD và dự kiến vận hành thương mại chậm nhất vào cuối năm 2028.

Theo thỏa thuận hợp tác liên Chính phủ Việt Nam – Lào năm 2026, Savan 2 thuộc nhóm dự án năng lượng được tạo điều kiện triển khai xây dựng và vận hành thương mại phù hợp với pháp luật mỗi nước.

Hạ tầng truyền tải tạo nền tảng cho chuỗi dự án

Từ cuối năm 2025, T&T Group đã đưa vào vận hành giai đoạn 1 của Savan 1 tại tỉnh Savannakhet, công suất 300 MW, cung cấp khoảng 0,9 tỷ kWh điện mỗi năm về Việt Nam. Giai đoạn 2, công suất 195 MW, dự kiến khởi công vào cuối năm 2026.

Để đưa điện về Việt Nam, tập đoàn đầu tư tuyến đường dây 220 kV dài gần 70 km, nối dự án với Trạm biến áp 220 kV Lao Bảo và hệ thống điện phía Việt Nam. Từ hoàn thiện thủ tục, xây dựng nhà máy đến đầu tư truyền tải và kết nối lưới điện, quá trình triển khai Savan 1 diễn ra trong khoảng 16 tháng.

Kinh nghiệm và hạ tầng từ Savan 1 tạo thuận lợi cho việc triển khai Savan 2, nhất là ở khâu thi công và kết nối điện xuyên biên giới. Khả năng tận dụng một phần hạ tầng truyền tải hiện có cũng mở ra lợi thế về tiến độ và hiệu quả đầu tư.

Khi Savan 2 hoàn thành, tổng công suất của hai dự án sẽ đạt 990 MW, tương đương gần 1 GW, chiếm khoảng 12,4% mục tiêu công suất nhập khẩu điện từ Lào vào Việt Nam theo quy hoạch. Đây là nguồn bổ sung đáng kể trong bối cảnh nhu cầu điện được dự báo tiếp tục tăng.

Giá trị của chuỗi dự án không chỉ nằm ở sản lượng điện. Hoạt động xây dựng, vận tải, logistics và dịch vụ kỹ thuật có thể góp phần mở rộng giao thương dọc hành lang Việt Nam – Lào, đặc biệt tại Savannakhet và các địa phương Bắc Trung Bộ kết nối qua cửa khẩu Lao Bảo.

Từ 300 MW đã vận hành ở giai đoạn 1 Savan 1 đến 495 MW của Savan 2 đang được phát triển, các dự án từng bước khai thác nguồn gió tại Lào để phục vụ nhu cầu điện của Việt Nam. Việc bổ sung nguồn năng lượng và kết nối hạ tầng giữa hai nước góp phần đa dạng hóa nguồn cung, tạo thêm dư địa cho sản xuất và phát triển kinh tế.

Nguyễn Mùi (tổng hợp)

Từ Khóa: